Strict Standards: Declaration of fa_IRDate::calendar() should be compatible with JDate::calendar($format, $local = false, $translate = true) in /home/morourir/public_html/language/fa-IR/fa-IR.localise.php on line 0

Strict Standards: mktime(): You should be using the time() function instead in /home/morourir/public_html/plugins/system/vvisit_counter/vvisit_counter.php on line 32

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /home/morourir/public_html/plugins/system/vvisit_counter/helper/vvisit_counter.php on line 28

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /home/morourir/public_html/plugins/system/vvisit_counter/helper/vvisit_counter.php on line 120

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /home/morourir/public_html/plugins/system/vvisit_counter/helper/vvisit_counter.php on line 123

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /home/morourir/public_html/plugins/system/vvisit_counter/vvisit_counter.php on line 46

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /home/morourir/public_html/plugins/system/vvisit_counter/vvisit_counter.php on line 106
مرور :: ادبیات - رشد زبان از دیدگاه «روان شناسی زبانی
سه شنبه, ۰۳ اردیبهشت ۱۳۹۸

اخبار فرهنگی ایسنا

ایسنا

فرهنگی و هنری > ادبیات و کتاب

رشد زبان از دیدگاه «روان شناسی زبانی
مشیری تفرشی، منیژه

بحث درباره‏ی پیدایش زبان در بشر از دیرباز مطرح بوده است.در یونان باستان رواقیون 2 و شکاکان 3 و ارستوییان 4 در این مورد اظهار نظرهایی کرده‏اند؛و اکنون پس از حدود دو هزار سال هنوز هم نظریه‏هایی در این مورد ابراز می‏شود.در پژوهش‏هایی از این قبیل، معمول چنین است که یک نظریه پس از مطالعه‏ی تطبیقی گونه‏های انسانی با گونه‏های حیوانات ارایه می‏شود، اما این‏بار دیدگاه«تکاملی» 5 زبان از س‏وی زمینه‏ای از علوم که تصورش نمی‏رفت، یعنی علم زبان‏شناسی پدیدار شد.این دیدگاه به نظریه‏ی«روان‏شناسی زبانی»معروف است به وسیله‏ی«نوام چامسکی» 6 ارایه شد.نظریه‏ی وی بر مکانسیم‏های فطری زبان جدا از فرآیندهای شناختی تکیه دارد.پژوهش درباره‏ی فراگیری زبان در دهه‏ی 1960 تحت نفوذ نظریه‏ی چامسکی بود و در حیطه‏ی روان‏شناسی نیز هنوز یک دیدگاه مطرح است.

بحث جدید در مورد رشد زبان از حدود سال 1960 آغاز شد.تا قبل از آن زمان بیش تر روان‏شناسان آمریکایی یادگیری زبان را بر مبنای شرطی کردن و مبنای یادگیری مورد بررسی قرار می‏دادند.جامع‏ترین تجزیه و تحلیل در این زمینه را بی.اف.اسکینر 7 ارایه کرد.وی در کتاب خود به نام«رفتار کلامی»(1957)به تفصیل شرح داد که بسیاری از اصل‏های کنش‏گر 8 که او آن‏ها را برای تشریح شکل‏های دیگر پاسخ‏های انسانی به کار می‏برد، می‏تواند در مورد فراگیری رفتارهای زبانی(کلامی)نیز صادق و به آن‏ها نیز تعمیم داده شوند.

نخستین و مهم‏ترین مخالفت با دیدگاه اسکینر از جانب یک زبان‏شناس از انستیتوی تکنولوژی ماساچوست به نام نوام چامسکی ابراز شد.او اعلام داشت که فراگیری زبان نزد کودکان‏ را نمی‏توان با اصول شرطی کردن کنش‏گر به‏طور قانع‏کننده‏ای توجیه کرد(چامسکی 1959).او و خیلی از روان‏شناسان زبان پیرو او به جای این فرضیه، نظریه‏ی تکاملی رشد زبان را ارایه دادند که تاکید بر ساختارهای فطری و مکانیسم‏های بیولوژیکی دارد(برین، 1963؛چامسکی، 1965؛ لن‏برگ، 1967، مک‏نیل، 1966) 1 .

روان‏شناسان زبان معتقدند که فراگیری زبان می‏باید پایه‏ی ژنتیکی داشته باشد زیرا بچه‏های کوچک زبا را خیلی با سرعت و به سادگی و در طول دورانی از رشد فرا می‏گیرند که هنوز توانایی‏های شناختی آنان کامل نشده است.آن‏ها احتمال فراگیری زبان از طریق پاداش، تنبیه و یادگیری مشاهده‏ای را رد می‏کنند و معتقدند یادگیری از طریق این فرآیندها بیش از حد کند خواهد بود؛و دلیل مهم‏تر این‏که، محیط تجربه‏های ضروری برای وقوع چنین یادگیری را مهیا نمی‏کند.

مخالفت با مورد آخر بر پایه‏ی چند دلیل است(چامسکی، 1980).نخست این‏که بیش‏ترین قسمت گفت‏وگوهای روزمره‏ی بزرگسالان را که کودکان می‏شنوند خوش‏ساخت و صحیح نیستند و دربردارنده‏ی تکه‏های بریده‏بریده‏ی جمله‏ها، مکث‏ها، و آغازهای توام با تردید، اصطلاح‏های مردم کوچه و بازار و غلطها و حذف‏های گوناگون می‏باشند.به‏علاوه این بدیهی است که کودکان نمی‏توانند تشخیص دهند گفتاری را که می‏شنوند چه موقع صحیح و چه موقع غلط است.دوم این‏که کودکان این قابلیت را دارند که تعداد نامحدودی جمله تولید کنند در حالی که بسیاری از آن‏ها را هرگز پیش از آن از زبان دیگران نشنیده‏اند.همچنین آن‏ها شکل‏هایی از واژه‏ها را به غلط 2 استفاده می‏کنند که امکان ندارد آن‏ها را از کسی شنیده باشند. بنابرین یادگیری زبان نمی‏تواند به سادگی براساس تقلید گفت‏وگوی بزرگ‏ترها باشد؛بلکه این امر مستلزم آن است که کودکان به نظامی از قاعده‏ها یا اصول سازمان داده شده‏ای در مورد چگونگی عمل‏کرد زبان پی برده باشند.سومین دلیل این‏که تجزیه و تحلیل‏های زبان شناختی درباره‏ی زبان بشری آشکار می‏سازند که قانون‏هایی را که ما در گفت‏وگو یا درک زبان به کار می‏بریم بسیار پیچیده می‏باشند و والدین نیز به کودکان به‏طور ویژه این قانون‏ها را یاد نمی‏دهند.

درواقع بین ما به ندرت افرادی یافت می‏شوند که به درستی بتوانند نظام بغرنج قواعد زبان را (1). llieN cM,grebenneL,yksmohC,eniarB

(2).برای نمونه، کودکان در آغاز یادگیری زبان فعل بی‏قاعده‏ og را به صورت باقاعده به کار می‏برند و گذشته‏ی آن را که tneW می‏باشد deog می‏گویند.یا این‏که برای آن‏که آن‏ها را بلند کنند از pu em استفاده می‏کنند.این در حالی است که این شکل‏ها را بزرگتران هرگز استفاده نمی‏کنند.

توصیف کنند؛نظامی را که ما این‏چنین به سادگی به کار می‏گیریم تا گفتار درست تولید کنیم، گفتار درست را درک کنیم و تشخیص دهیم گفتاری چه موقع نادرست است.این نکته‏ها و دشواری‏های دیگری از این دست روان‏شناسان زبان را به این باور رسانده‏اند که توضیح یادگیری محیطی در مورد رشد زبان نارسا می‏باشد.بر طبق نظر آن‏ها تنها گزینه‏ی ممکن دیگر آن است که انسان‏ها می‏بایستی با مکانیسم‏های ویژه‏ی مغزی، جدا از فرآیندهای دیگر شناختی زاده شده باشند و این است که به ما امکان می‏دهد زبان را با سرعت و سهولت فراگیریم.

بر طبق مدل اصلی چامسکی، زبان دارای دو نوع ساختار است.یکی«روساخت» 1 زبان است که دلالت بر روش تنظیم واژه‏ها و عبارت‏ها می‏کند و به‏طور قابل توجهی از زبانی به زبان دیگر فرق می‏کند.دیگری«ژرف‏ساخت» 2 زبان است که دلالت بر آگاهی ذاتی بشر درباره‏ی ویژگی‏های هر نظام زبانی دارد و این برای کلیه‏ی زبان‏ها یکسان است.مدل چامسکی همچنین مشتمل بر یک مکانیسم تخیلی گفتار است که«ابزار فراگیری زبان» 3 نامیده می‏شود.این مکانیسم فرضی مغز نمونه‏هایی از گفتارهای خوب، بد و غیره را می‏گیرد و از آن‏ها«روساخت»زبان را استخراج می‏کند.سپس این«ابزار فراگیری زبان»شروع به رش دادن یک«دستور زبان گشتاری» 4 می‏کند و این عبارت از یک سری قواعد است که روساخت را به فرمی برمی‏گرداند که ژرف ساخت کودک می‏تواند آن را درک کند.اعتقاد بر این است که رشد قواعد گشتاری در طی چندین سال اتفاق می‏افتد و این خود بیان‏گر این مطلب است که چرا مهارت‏های زبانی آغازین کودک محدود می‏باشند و چرا آن‏ها چنین با سرعت پیش رفت می‏کنند.در مدل‏های جدیدتر روان‏شناسان زبان، مفهوم چامسکی مبنی بر«یک ابزار فراگیری زبان»به‏طور تکی، دیگر به کار گرفته نمی‏شود. در عوض آن‏ها اعتقاد دارند که مغز دارای یک سلسله‏ی ناحیه‏های 5 جدا از هم می‏باشد که هریک عهده‏دار یک جنبه از رشد زبان می‏باشند.این ناحیه‏ها باهم در ارتباط هستندو مستقل از نظام‏های شناختی کودک رشد می‏کنند(فودر، 1983، 1987؛گاردنر 1983). 6

مدل روان‏شناسان زبان مشکلات به وجود آمده به وسیله‏ی دیدگاه محیطی را حل می‏کند. نخست این کودکان فقط به تعداد کمی از تکه‏های شاخص گفتاری به صورت درون داد نیاز دارند تا دستور زبان گشتاری آن‏ها رشد کند و آغازگر رشد زبانی آن‏ها به‏طور گسترده‏ای شود. (1). erutcurts ecafrus

(2). erutcurtspeed

(3). (DAL)esiyeD noitisiuqcI egaugnaL

(4). rammarg lanoitamrofsnart

(5). seludom

(6). rendraG,rodoF

 

هنگامی که کودکان قانون‏های ساختاری یا به عبارت دیگر دستور زبان را درک کردند. 1 آن‏ها می‏توانند تعداد زیادی جمله را بفهمند و تولید کنند(کاپلان چامسکی، 1980) 2 به علاوه چنین استنباط می‏شود که مکانیسم‏های تجزیه و تحلیل و پردازش به‏طور ویژه برای فراگیری زبان تکامل یافته‏اند و فقط مربوط به ساختار انتزاعی گفتار(برای نمونه:فاعل-فعل-مفعول) می‏باشند نه معنا یا محتوای آن.ازاین دو نکته، چنین نتیجه‏گیری می‏شود که فراگیری زبان بر روی توانایی‏های شناختی کودک باری را تحمیل نمی‏کند و به این ترتیب است که امر بسیار ظریف فراگیری زبان در یک ارگانیسم نابالغ از نظر شناختی ممکن می‏شود.همچنین مدل روان‏شناسان زبان تاکید بر جنبه‏ی مهم و درک زبان دارد، کودکان بر طبق این نظریه در آغاز زبان را از طریق شنیدن آن فرامی‏گیرند نه از طریق سخن گفتن به آن.از این جهت است که پاداش‏ها و تنبیه‏هایی که برای شرطی کردهن گفتار به‏طور کنش‏گر موردنیاز است برای مدل روان‏شناسان زبان اهمیت ندارد.نکته‏ی پایانی این‏که معتقدان به مفهوم توانایی ناحیه‏های مغز برای فراگیری زبان، بر این باورند که این بخش‏ها در مغز به‏طور نسبی به سرعت تکامل یافته‏اند که از دیدگاه تکامل این روند زمانی حدود 50 هزار سال گذشته را در برمی‏گیرد.این امر خود دلیلی برای این مطلب است که چرا زبا فقط در گونه‏های ما وجود دارد(گارفیلد 1987) 3 .

سرچشمه‏ها:

*** (1).چامسکی و سایر روان‏شناسان زبان معتقدند که هنگامی که کودکان گفتاری را می‏شنوند به‏طور خودکار آن را به بخش‏های نحوی مانند فاعل، فعل و مفعول تجزیه می‏کنند.

(2). nalpacP

(3). dleifraG

نظر خود را اضافه کنید.

0
شرایط و قوانین.
  • هیچ نظری یافت نشد

بازدیدکنندگان

در حال حاضر 45 میهمان و بدون عضو در حال بازدید از سایت هستند

آگهی متنی

   مسئولیت نوشته ها به عهده ی خود نویسنده است و سایت مرور هیچ مسئولیتی در این مورد ندارد

مهرآوران

 هاست  ، دامنه ، طراحی سایت 

HTTP://MEHRAVARAN.COM

  


 بیست داستان کوتاه از ۱۶ تن از داستان نویسان معاصر

یتhttp://www.epubfa.ir/?p=79

 

 زنان داستان نویس ایران در سایت امازون

با ترجمه امیر مرعشی

https://www.amazon.com/Alive-Kicking-collection-Contemporary-Iranian/dp/1544022727/ref=sr_1_1?ie=UTF8&qid=1488605449&sr=8-1&keywords=mitra+dava

 

 

مرفی /  بکت / سهیل سمی / ققنوس

 

 

بالزن ها / محمد رضا کاتب / نشر ققنوس .هیلا

 

 

 

با عزیز جان در عزیزیه /  فرخنده اقایی / نشر ققنوس

 

رمان «چرا زن‌ها گریه می‌کنند» نوشته رُنه ژان‌کلو با ترجمه عظیم جابری
نشر افراز . 
 

 

مجموعه چهار جلدی شناختنامه ادبیات ایران

جواد اسحاقیان /  نشر نگاه

 

چرا اخرین درنا باز می گردد

شمس آقاجانی

 

اکواریوم شماره چهار / میترا داور / نشر اموت